Plan nauki do egzaminu ósmoklasisty: tydzień po tygodniu

Najlepiej we wrześniu ósmej klasy, czyli jakieś osiem miesięcy (36 tygodni) przed egzaminem z polskiego. Przy takim zapasie czasu uczysz się trzech przedmiotów w krótkich sesjach po szkole, a najnowsze arkusze zostawiasz na kwiecień.

Jeśli czytasz to później, a tak jest u wielu osób, nie próbuj nadrabiać wrześniowego planu w podwójnym tempie. Zacznij w tym tygodniu od diagnozy (kroki od 1 do 4 w fazie 1), a potem przejdź do fazy, która przypada na ten miesiąc:

• od października do grudnia: faza 1, tylko krótsza;
• od stycznia do połowy marca: faza 2, ale najpierw czerwone tematy;
• od połowy marca: krótszy plan na osiem tygodni, opisany na dole strony w pytaniu o dwa miesiące.

Tygodnie liczysz od egzaminu do tyłu. Tydzień 1 to ostatni tydzień przed egzaminem z polskiego, tydzień 2 ten przed nim i tak dalej, aż do tygodnia 36 na początku września.

Faza 1: diagnoza i czerwone tematy (od tygodnia 36 do 19)

1. Pobierz arkusze i odłóż na kwiecień trzy najnowsze z każdego przedmiotu. CKE ma na swojej stronie arkusze z lat od 2019 do 2026, a przy każdym zasady oceniania, czyli klucz z punktacją.^{4, 2} Przy języku obcym pobierz też nagranie do części ze słuchaniem, bo CKE publikuje je razem z arkuszem.⁷ Do tego dochodzą arkusze z próbnych egzaminów CKE i arkusze diagnostyczne CKE z 2024 roku, czyli dodatkowe zestawy zadań.⁵ Materiałów do tego planu wystarczy ci więc na cały rok. Tylko arkusze z 2025 i 2026 roku są ułożone według tych samych wymagań co egzamin w 2027, czyli obejmują ten sam materiał.^{4, 2} Trzy najnowsze to więc arkusze z 2025 i 2026 roku oraz arkusz z próbnego egzaminu CKE z 2026 roku. Ten próbny egzamin był tylko z polskiego, matematyki i angielskiego, więc przy innym języku jego miejsce zajmuje arkusz z 2019 albo 2020 roku.⁵ Arkusze z lat od 2019 do 2024 powstały pod inne wymagania, więc jeśli trafisz w nich na typ zadania, którego nie znasz z lekcji, zapytaj nauczyciela.⁴
2. Spisz tematy z każdego przedmiotu. Weź spisy treści z podręczników i swoje zeszyty, a do polskiego jeszcze listę lektur obowiązkowych ze strony o egzaminie. Każdy temat zapisz w jednej linijce. Temat to tyle, ile da się przerobić w jednej sesji: w matematyce jedna lekcja z podręcznika, w polskim jedna lektura albo jeden dział gramatyki, w języku obcym jedna konstrukcja gramatyczna albo jedna grupa słówek. Wychodzą z tego trzy listy.
3. W tygodniu 36 albo w pierwszym tygodniu nauki wpisz wszystko do kalendarza. Ustal pięć stałych pór na sesje, jeden krótki dzień (fiszki i około 20 minut na zadania z zeszytu błędów sprzed tygodnia) i jeden dzień wolny. Od razu zaznacz też przerwy:
   • przerwa świąteczna w tygodniach 20 i 19: tylko fiszki.⁸
   • ferie zimowe, dwa tygodnie w styczniu albo lutym, zależnie od województwa: jeden tydzień tylko fiszki (a jeśli wypada w lutym, do tego sobotni arkusz), drugi według zwykłego planu.⁶
   • przerwa wielkanocna w tygodniach 7 i 6: zwykły plan, tylko święta masz wolne, a sobotni arkusz z tygodnia 7 piszesz w czwartek albo w piątek na początku przerwy, jeszcze przed świętami.⁸
   
   Tak masz w kalendarzu cały rok, czyli swój harmonogram nauki.
4. W tygodniach 36 i 35 zrób diagnozę: po jednym starszym arkuszu z każdego przedmiotu. Weź arkusz z lat od 2021 do 2024 i pisz bez minutnika. Zapisz tylko godzinę startu, a kiedy minie czas egzaminu (150 minut z polskiego, 125 z matematyki, 110 z języka obcego), zaznacz zadanie, przy którym jesteś, i pisz dalej.¹ Nie pisz dwóch arkuszy jednego dnia. Każdy arkusz sprawdź z kluczem tego samego albo następnego dnia, a potem zaznacz każdy temat z listy kolorem, zależnie od tego, jak poszło ci zadanie z tego tematu:
   • zielony: rozwiązujesz samodzielnie, z zamkniętym zeszytem;
   • żółty: wiesz, o co chodzi, ale robisz błędy albo potrzebujesz podpowiedzi;
   • czerwony: nie wiesz, jak zacząć, albo nie było tego jeszcze na lekcjach.
   
   Jeśli jakiegoś tematu nie było w arkuszu, sprawdź go jednym krótkim zadaniem z podręcznika przy zamkniętym zeszycie; zajmie ci to jakieś dziesięć minut. W czasie diagnozy załóż w Studyflash trzy kursy, po jednym na przedmiot, i w każdym ustaw datę egzaminu z tego przedmiotu. Po diagnozie masz pokolorowane listy i wiesz, w którym przedmiocie jest najwięcej czerwieni.
5. Od tygodnia 34 ucz się pięć razy w tygodniu i w każdej sesji przerób jeden czerwony temat. Sesja trwa od 30 do 45 minut, nie licząc pracy domowej, a jeden dzień w tygodniu masz wolny. Najwięcej sesji dostaje przedmiot z największą liczbą czerwonych tematów, ale każdy ma co najmniej jedną w tygodniu. Sesja na 40 minut wygląda tak:
   • 5 minut: z zamkniętym zeszytem zapisujesz, co pamiętasz z tematu;
   • 15 minut: przerabiasz temat z zeszytem i podręcznikiem, a do każdej ważnej rzeczy robisz dwie, trzy fiszki (z przodu pytanie takie, jakie mogłoby paść w arkuszu, z tyłu krótka odpowiedź);
   • 15 minut: rozwiązujesz zadania z podręcznika bez zaglądania do zeszytu;
   • 5 minut: każdy błąd wpisujesz do zeszytu błędów i zaznaczasz temat nowym kolorem.
   
   W zeszycie błędów zapisujesz zadanie, swoją odpowiedź, poprawne rozwiązanie własnymi słowami i jedną z czterech przyczyn: „brak wiedzy”, „źle przeczytane polecenie”, „nieuwaga” albo „brak czasu”. Po tygodniu robisz to zadanie od nowa bez patrzenia na rozwiązanie, a kiedy wyjdzie, odhaczasz je. Jeśli tego dnia przerabiasz na lekcji lekturę albo temat z matematyki, możesz to policzyć jako sesję. Dlaczego odpytywanie samego siebie działa i jak robić to w każdym przedmiocie, przeczytasz w poradniku o przygotowaniu do egzaminu. Z tygodnia na tydzień czerwone tematy robią się żółte, a potem zielone.
6. W każdy dzień nauki zacznij od 15 minut fiszek, zanim weźmiesz się za nowe rzeczy. Każda fiszka wraca następnego dnia, po tygodniu i po mniej więcej miesiącu. To działa, bo ten sam czas nauki rozłożony na kilka dni zostawia w pamięci więcej niż jedna długa sesja; tak wyszło w setkach eksperymentów.⁹ Na papierowej fiszce zapisuj ołówkiem datę następnej powtórki i każdego dnia bierz te z dzisiejszą datą. Studyflash sam ustala, kiedy fiszka ma wrócić, bo korzysta z powtórek w odstępach. Co trafia na fiszki:
   • polski: najpierw do każdej lektury robisz kartę lektury, czyli jedną stronę z bohaterami, najważniejszymi wydarzeniami, motywami i dwiema, trzema scenami, na które powołasz się w wypracowaniu. Z niej robisz fiszki, a do tego fiszki ze środków stylistycznych.
   • matematyka: wzory, bo na liście tego, co wolno mieć na egzaminie, nie ma karty wzorów ani kalkulatora.³
   • język obcy: słówka w wyrażeniach albo w całych zdaniach, nigdy pojedyncze słowa.

Próbny egzamin jako punkt kontrolny

Zapytaj wychowawcę, czy i kiedy twoja szkoła pisze próbny egzamin. CKE nie ogłosiła jeszcze próbnego egzaminu na 2027 rok, więc termin poda ci szkoła.¹⁰ Napisz go jak prawdziwy: od 9:00, przez pełny czas i tylko z tym, co wolno mieć na egzaminie. Potem kolorujesz wszystkie tematy od nowa, a w sesjach bierzesz się za to, co jest teraz czerwone. Wynik pokazuje, gdzie jesteś dziś, a nie to, jak pójdzie ci w maju.

Jeśli do końca stycznia (tydzień 15) w szkole nie będzie próbnego egzaminu, napisz w domu po jednym starszym arkuszu z każdego przedmiotu (z 2019 albo 2020 roku) i trzymaj się tych samych zasad. Rozłóż je na trzy wolne dni, po jednym dziennie.

Faza 2: zadania egzaminacyjne na czas (od tygodnia 18 do 6)

Od stycznia do przerwy wielkanocnej przechodzisz od nauki tematów do rozwiązywania zadań egzaminacyjnych na czas.

1. Najpierw dokończ czerwone tematy, które jeszcze zostały, a potem bierz żółte, po jednym na sesję. Do lutego zostajesz przy pięciu sesjach w tygodniu. Sesja na 40 minut:
   • 5 minut: z pamięci zapisujesz, co wiesz o temacie;
   • 20 minut: rozwiązujesz z minutnikiem zestaw zadań egzaminacyjnych z tego tematu;
   • 10 minut: sprawdzasz je z kluczem albo z rozwiązaniami;
   • 5 minut: zeszyt błędów i nowy kolor tematu.
   
   Zadania bierzesz z trzech miejsc. Pierwsze to przykładowe zadania z informatorów; informator to opis egzaminu z danego przedmiotu przygotowany przez CKE, z przykładowymi zadaniami i ich rozwiązaniami.^{11, 2} Drugie to pojedyncze zadania z arkuszy diagnostycznych CKE z 2024 roku i z próbnych egzaminów CKE sprzed 2026 roku.⁵ Trzecie to osiem zestawów zadań powtórkowych CKE z 2020 roku z rozwiązaniami: z polskiego, matematyki i angielskiego, a w części zestawów także z niemieckiego i rosyjskiego.¹² Powstały, zanim weszły obecne wymagania, więc z polskiego bierz z nich tylko zadania o lekturach, które wciąż są na liście.¹² Zielone tematy wracają już tylko na fiszkach, a w matematyce także w zestawach mieszanych z następnego kroku.
2. Od lutego w matematyce rozwiązuj zestawy mieszane. Zamiast zadań z jednego tematu bierzesz w sesji zadania z różnych tematów, tak jak w arkuszu.
3. Co dwa tygodnie pisz wypracowanie i oddawaj je poloniście do sprawdzenia. W takim tygodniu to ono jest twoją sesją z polskiego. Od wiosny pisz je na czas, a ile minut na nie dać, przeczytasz w poradniku o przygotowaniu. W języku obcym co dwa tygodnie napisz e-mail albo wpis na blogu i daj go nauczycielowi. Raz w tygodniu posłuchaj też nagrania z podręcznika albo z zestawów zadań powtórkowych.¹² E-mail i nagranie mieszczą się w sesjach z języka. Z poprawek widzisz, nad czym jeszcze pracować.
4. Od lutego (tydzień 14) jedną z pięciu sesji jest sobotni pełny arkusz na czas. Przedmioty idą na zmianę, a z każdego piszesz trzy arkusze z lat od 2021 do 2024, które zostały ci po diagnozie. Nastaw minutnik na pełny czas egzaminu; w tym czasie musisz też przenieść odpowiedzi z zadań zamkniętych na kartę odpowiedzi.² Sprawdź arkusz jeszcze tego samego dnia, a każdy stracony punkt wpisz do zeszytu błędów. Jak to zrobić krok po kroku, opisuje poradnik o przygotowaniu. Tydzień wygląda wtedy tak: cztery sesje od poniedziałku do czwartku, w piątek krótki dzień, w sobotę arkusz ze sprawdzaniem, a niedziela jest wolna. To razem około siedmiu godzin. Do końca fazy 2 masz za sobą dziewięć arkuszy na czas, po trzy z każdego przedmiotu.

Faza 3: najnowsze arkusze w kwietniu (od tygodnia 5 do 2)

1. Napisz na czas trzy odłożone arkusze z każdego przedmiotu, od najstarszego do najnowszego. To dziewięć arkuszy w cztery tygodnie, dwa albo trzy w tygodniu i nigdy dwa jednego dnia. Każdy sprawdzasz tego samego albo następnego dnia, zawsze przed kolejnym, a sobotni jeszcze w sobotę.
2. W dni szkolne bez arkusza ucz się mniej więcej godzinę: fiszki, sprawdzanie arkuszy, zeszyt błędów i tematy, które kosztowały cię punkty. W dniu z arkuszem robisz tylko fiszki i sam arkusz. Nowych dużych tematów już nie zaczynasz, tylko poprawiasz to, w czym arkusze pokazały braki.

Tydzień 1: bez nowych tematów

W ostatnim tygodniu nie pisz już pełnego arkusza. Codziennie rób od nowa zadania z zeszytu błędów, przeglądaj karty lektur, zapisuj z pamięci wzory i powtarzaj fiszki na dany dzień. Kładź się spać o zwykłej porze i nie ucz się późno w nocy. Wieczorem przed każdym egzaminem skończ wcześniej i spakuj się według listy ze strony o egzaminie. Rano bądź w szkole sporo przed rozdaniem arkuszy, bo kiedy już je rozdadzą, spóźnionych z reguły nie wpuszczają.²

Ola chodzi do ósmej klasy, a na E8 pisze angielski. Po diagnozie najwięcej czerwonych tematów ma z matematyki, kilka z polskiego i angielskiego. Ferie ma w drugiej połowie stycznia, a jej szkoła do końca stycznia nie robi próbnego egzaminu.

Od lutego Ola pisze więc sześć pełnych arkuszy na czas z każdego przedmiotu, a wcześniej, w ferie, pisze w domu po jednym jako punkt kontrolny. W tygodniu z wypracowaniem to ono jest jej sesją z polskiego, a e-mail pisze i nagrania słucha w sesji z angielskiego.

Tak wygląda tydzień 4 Oli, w środku fazy 3.

Zamień przedmioty i arkusze Oli na swoje, a dzień wolny zostaw.

Plan nauki w Studyflash działa osobno dla każdego przedmiotu: aż do egzaminu podpowiada ci, od którego tematu zacząć i co brać dalej, a przy tym liczy dni, które do niego zostały. Dlatego każdy z trzech kursów, które zakładasz w Studyflash przy diagnozie, ma datę egzaminu ze swojego przedmiotu. Do każdego z nich wrzucasz swoje notatki, karty pracy albo zdjęcia zeszytu.

Z tych samych materiałów powstają w Studyflash fiszki i quizy, więc codzienne 15 minut fiszek możesz robić w aplikacji. Na każdy dzień Studyflash proponuje, ile nowych fiszek dołożyć, zależnie od tego, ile dni zostało do egzaminu. Fiszki, które mają dziś wrócić, podsuwa ci sam dzięki powtórkom w odstępach.

Egzamin próbny w Studyflash, dostępny w Premium, możesz pisać w każdej fazie, kiedy chcesz. W kwietniu dokładasz go do arkuszy CKE, które i tak piszesz w całości. Jego układ powstaje na wzór arkuszy CKE, które wgrasz do kursu, albo według twoich ustawień: liczby pytań, limitu czasu i rodzajów pytań. Pytania w nim dotyczą wszystkiego, co do tej pory trafiło do tego kursu w Studyflash.

W ostatnim tygodniu zostają w Studyflash już tylko fiszki na dany dzień.

Wszystko o egzaminie ósmoklasisty